پایگاه خبری- اطلاع رسانی وب دا زنجان

به گزارش پایگاه خبری وبدا - زنجان، دکتر الهام صدر در سمینار «مراقبت و درمان بیماری‌های حاد روده‌ای (وبا)» که روز شنبه ۳۰ خرداد در بیمارستان حضرت ولیعصر(عج) زنجان برگزار شد، گفت: وبا یکی از قدیمی‌ترین بیماری‌های عفونی تاریخ است که با اپیدمی‌های مرگ‌بار همراه بوده و علی‌رغم گذشت قرن‌ها، همچنان یک معضل بهداشت عمومی است. طولانی‌ترین پاندمی وبا که از سال ۱۹۶۱ با گونه "التور" از اندونزی آغاز شد، کماکان ادامه دارد و در سال ۲۰۲۲ تحت تأثیر تغییرات اقلیمی، تحرکات جمعیتی و تغییرات بارندگی مجدداً فعال شد؛ به طوری که آمار مبتلایان در دنیا طی یک سال دو برابر گردید.

وی درباره چرخه انتقال این بیماری توضیح داد: باکتری "ویبریو کلرا" از مخزن که عمدتاً انسان بیمار یا ناقل است خارج شده و به صورت غیرمستقیم از طریق آب، غذای آلوده به مدفوع، سطوح آلوده (فومیت‌ها)، حشرات و دست‌های آلوده وارد بدن میزبان حساس می‌شود.

این متخصص بیماری‌های عفونی عوامل خطر ابتلا را به دو دسته محیطی و فردی تقسیم کرد و گفت: «دسترسی ناکافی به آب سالم، دفع غیربهداشتی فاضلاب، ازدحام جمعیت، فقر و سطح پایین سواد بهداشتی از مهم‌ترین عوامل خطرزا هستند. همچنین در مناطق آندمیک، کودکان زیر ۵ سال و در مناطق غیرآندمیک، بزرگسالان بیشتر مبتلا می‌شوند، در حالی که بیشترین نرخ مرگ‌ومیر در کودکان زیر ۱۴ سال و افراد بالای ۵۰ سال دیده می‌شود.

وی در خصوص عوامل بیولوژیک و رژیم غذایی اظهار کرد: وجود باکتری‌های مفید مانند لاکتوباسیلوس و بیفیدوباکتریوم در روده اثر محافظتی دارد. همچنین مصرف مواد غذایی غنی از پروتئین، کازئین شیر، گلوتن گندم و مواد اسیدی مانند گوجه‌فرنگی، لیمو و ماست به دلیل افزایش اسیدیته معده برای پیشگیری توصیه می‌شود. در مقابل، افرادی با گروه خونی O در صورت ابتلا علائم شدیدتری نشان می‌دهند.

دکتر صدر هشدار داد: اگرچه بارداری ریسک ابتلا را افزایش نمی‌دهد، اما کم‌آبی متوسط تا شدید در سه‌ماهه دوم و سوم می‌تواند عوارض جدی برای مادر و جنین داشته باشد. همچنین مصرف خودسرانه آنتی‌اسیدها و داروهای مهارکننده پمپ پروتون (PPIs) با کاهش اسید معده، ریسک ابتلا به وبا را تا ده‌هزار برابر افزایش می‌دهد.

وی راهکارهای پیشگیری فردی را شامل دفع بهداشتی مدفوع، شست‌وشوی دست‌ها، ضدعفونی سبزیجات، جلوگیری از آلودگی متقاطع غذاهای خام و پخته، گرم کردن مجدد غذا تا ۷۰ درجه سانتی‌گراد، استفاده از آب لوله‌کشی یا جوشانده و کلرینه، تغذیه با شیر مادر در فصل شیوع و پرهیز از مصرف خودسرانه آنتی‌اسیدها دانست.

این متخصص بیماریهای عفونی  با اشاره به واکسیناسیون به عنوان یکی از استراتژی‌های کنترل وبا گفت: واکسن‌های تزریقی قدیمی منسوخ شده‌اند و امروزه تنها واکسن‌های خوراکی که ایمنی مخاطی ایجاد می‌کنند مورد تأیید هستند. هدف سازمان جهانی بهداشت (WHO) حذف بیماری است و نه ریشه‌کنی آن؛ زیرا این باکتری دارای یک مخزن طبیعی و محیطی در آب‌های شیرین و کم‌شور است که در دمای بالای ۲۰ درجه سانتی‌گراد فعال می‌شود.

دکتر صدر بر پروتکل‌های مواجهه با بیماران مشکوک در بیمارستان‌ها تأکید کرد و افزود: شک به وبا باید از مرحله تریاژ مدنظر باشد و بیمار در اتاق مجزا با سرویس بهداشتی اختصاصی بستری شود. گزارش فوری به مقامات بهداشتی و رعایت احتیاط‌های استاندارد و تماسی الزامی است. همچنین درمان به‌موقع با جبران مایعات و تجویز آنتی‌بیوتیک در موارد متوسط تا شدید، زنان باردار و افراد دارای نقص ایمنی، علاوه بر نجات بیمار، یک اقدام پیشگیرانه ثانویه برای کوتاه کردن دوره دفع باکتری است.